Tip 2 Diyabetin Belirtileri Nelerdir ve Nasıl Önlenir?

Tip 2 Diyabetin Belirtileri Nelerdir ve Nasıl Önlenir?

Ülkemizde her gün 600 kişiye, kabaca her iki dakikada bir kişiye tip 2 diyabet teşhisi konuyor. Genellikle bir kez teşhis konulduktan sonra, diyabetin ömür boyu sizinle size eşlik edileceği sanılır. Ancak bu durum günümüz tıbbında artık geçerli değildir. Uzmanlar, günlük hayatımızda uygulayabileceğimiz ufak değişikliklerle bu durumu kolaylıkla atlatabileceğimizi söylüyor. Diyabet ülkemizde yaygın olarak “Şeker Hastalığı” olarak bilinir.

Tip 2 diyabet (diğer bir adıyla tip 2 şeker hastalığı), pankreastaki hücreler tarafından insülin üretimini etkileyen ve yüksek seviyelerde kan şekerine neden olan metabolik bir durumdur. Bu durum sonucunda diyabetin önlemi alınmazsa:

  • Körlük
  • İnme
  • Kalp hastalığı
  • Amputasyonlar

gibi kronik vakalara yada daha kötüsü ölüme yol açabilir.

Tip 2 diyabet eskiden yetişkinlerde başlayan diyabet hastalığı olarak biliniyordu. Ancak bugün daha fazla çocuğa, muhtemelen çocukluk obezitesindeki artıştan dolayı bozukluk tanısı konuluyor. Tip 2 diyabet için bir tedavi yoktur, ancak kilo vermek, sağlıklı beslenmek ve egzersiz yapmak hastalığı önlemeye ve tedavi sürecini hızlandırmaya yardımcı olur. Diyet ve egzersiz kan şekerinizi iyi yönetmek için yeterli değilse, diyabet ilaçlarına veya insülin tedavisine de ihtiyacınız olacaktır.

Tip 2 Diyabet Nedir?

Tip 2 diyabet, vücut insüline dirençli olduğunda veya pankreas yeterli insülin üretemediğinde gelişir. Bunun neyin neden olduğu tam olarak bilinmemektedir, ancak aşırı kilolu ve inaktif olmak gibi genetik ve çevresel faktörlerin sonucudur.

İnsülin nasıl çalışır
İnsülin, midenin arkasında ve altında bulunan bezden (pankreas) gelen bir hormondur.

– Pankreas, insülini kan dolaşımına salgılar.
– İnsülin dolaşarak şekerin hücrelere girmesini sağlar.
– İnsülin kan dolaşımınızdaki şeker miktarını azaltır.
– Kan şekeri seviyeniz düştükçe, pankreasınızdan insülin salgılanması da düşer.

Glikozun rolü
Bir şeker olan glikoz, kasları ve diğer dokuları oluşturan hücreler için ana enerji kaynağıdır.

Glikoz iki ana kaynaktan gelir: yiyeceklerden ve karaciğeriniz.
– Şeker, insülin yardımıyla hücrelere girdiği kan dolaşımına emilir.
– Karaciğeriniz glikoz depolar ve üretir.
– Glikoz seviyeleriniz düşük olduğunda, örneğin bir süredir yemek yemediğinizde, karaciğer, glikoz seviyenizi normal bir aralık içinde tutmak için depolanmış glikojeni glikoza dönüştürür.

Tip 2 diyabette bu süreç iyi sonuç vermez. Hücrelerinize geçmek yerine kan dolaşımınız da şeker birikir. Kan şekeri seviyeleri arttıkça, pankreastaki insülin üreten beta hücreleri daha fazla insülin salgılar, ancak sonunda bu hücreler bozulur ve vücudun taleplerini karşılamak için yeterli insülini oluşturamaz.

Tip 1 diyabette ise bağışıklık sistemi yanlışlıkla beta hücrelerini yok eder ve vücutta çok az insülin bırakır veya hiç insülin bırakmaz.

Tip 2 Diyabet Belirtileri

Tip 2 diyabetli hastaların çoğunluğu için bunun metabolik olarak aktif yağ hücrelerinin biyokimyasal etkisinden kaynaklandığı bilinmektedir. Esas olarak pankreas gibi organlarda ve çevresinde bulunan bu ‘visseral’ yağ, deri altı yağdan (cildin hemen altında bulunan yağ) farklıdır. Vücudumuzun kendi insüline olan duyarlılığını azaltır. Uzun süredir taşıdığınız aşırı kilo ile birlikte pankreastaki insülin üreten hücrelere zarar verir. Bu nedenle tip 2 diyabetin dokuz belirtisini anlamak ve tanımak çok önemlidir:

  • Özellikle geceleri normalden daha fazla idrara çıkma ihtiyacı
  • Ciltte koyu lekeler
  • Her zaman çok yorgun veya bitkin hissetme
  • İştah artışı
  • İyileşmesi uzun süren kesikler veya yaralar
  • Beklenmedik kilo kaybı
  • Sinir ağrısı veya hissizlik
  • Ağız kuruluğı / susuz hissetme
  • Bulanık görme veya görüşte azalma

Yukarıda bahsedilenler genel olarak tip 2 diyabet sorunu başlangıcında görülen etkenlerdir. Sık rastlanmasa da aşağıdaki durumlarda gözlenebilir:

  • Baş ağrısı: Yüksek kan şekeri seviyeleri baş ağrısına neden olur.
  • Bilinç kaybı: Egzersiz yaptıktan, öğünü atladıktan veya çok fazla ilaç aldıktan sonra, kan şekeriniz düşebilir. Bu durumda geçici bilinç kaybına neden olabilir.
  • Elde ve ayakta karıncalanma hissi: Tip 2 diyabet, elleriniz ve ayaklarınızdaki sinirleri etkileyebilir. Buda karıncalanma ve uyuşma hissi yaratır.
  • Hassaslaşan diş ve diş etleri: Diş etlerinde ve dişlerde diyabetin yol açacağı enfeksiyonlar görülebilir. Bu durumda diş etleriniz kızarabilir, şişebilir yada dişlerinizi saran etler gevşeyebilir.

Tip 2 Diyabette Risk Faktörleri

Tip 2 diyabet riskinizi artırabilecek faktörler şunlardır:

Fazla Kilolar
Aşırı kilolu olmak tip 2 diyabet için ana risk faktörüdür.
Yağ Dağılımı
Yağları esas olarak karın bölgesinde depolamanız sonucunda tip 2 diyabet riskiniz, kalçalarınız ve diğer bölgeleriniz gibi başka bir yerde yağ depolamanızdan daha yüksektir. Erkeklerde del çevresi 101,6 santimetre üzerinde olursa, kadınlarda 88,9 santimetreden daha geniş olursa, tip 2 diyabet riskiniz artar.
Hareketsizlik
Ne kadar az aktif olursanız, tip 2 diyabet riskiniz o kadar azalır. Fiziksel aktivite kilonuzu kontrol etmenize yardımcı olur, glikozu enerji olarak kullanır ve hücrelerinizi insüline karşı daha hassas hale getirir.
Kan Bağınız Olan Kişiler
Ailenizde yada yakın akrabalarınızda tip 2 diyabet durumu varsa risk artar.
Yaş Faktörü
Tip 2 diyabet riski, yaşlandıkça, özellikle 45 yaşından sonra artar. Muhtemelen insanlar daha az egzersiz yapma, kas kütlesinde zayıflama ve yaşlandıkça kilo alma eğilimindedir. Ancak tip 2 diyabet, çocuklarda ve genç yetişkinler arasında da önemli ölçüde artmaktadır.
Prediyabet
Prediyabet, kan şekeri seviyenizin normalden yüksek olduğu, ancak diyabet olarak sınıflandırılacak kadar yüksek olmadığı bir durumdur. Tedavi edilmediği takdirde, prediyabet genellikle tip 2 diyabete dönüşür.
Gestasyonel Diyabet
Hamile kadınlarda gözlemlenen gestasyonel diyabet, tip 2 diyabet geliştirme riskinizi arttırır. 9 kilodan (4 kilogram) daha ağır bir bebek doğurduysanız, tip 2 diyabet riski de vardır.
Polikistik Over Sendromu
Düzensiz adet dönemleri, aşırı saç uzaması ve obezite ile karakterize yaygın bir durum olan polikistik over sendromuna sahip kadınlar için risktir. Koyulaşmış cilt bölgeleri, genellikle koltuk altı ve boyunda gözlemlenir. Bu durum genellikle insülin direncine bağlıdır.

Tip 2 Diyabet İçin Alınacak Önlemler

Sağlıklı yaşam tarzı seçimleri tip 2 diyabetin önlenmesine yardımcı olacaktır. Sağlıklı bir yaşama başlangıcın en büyük adımı fazla kilolardan kurtulmak için diyet uygulamak, sağlıklı bir vücut için basit egzersizlerle başlamaktır. Doktorunuz tarafından diyabet teşhisi aldıysanız, komplikasyonları önlemeye yardımcı olmak için sağlıklı yaşam tarzı seçimlerini önerecektir. Prediyabetiniz varsa, yaşam tarzı değişiklikleri diyabetin ilerlemesini yavaşlatır hatta durdurur.

Sağlıklı bir yaşam için başlıca şunlar uygulanabilir:

Sağlıklı Yiyecekler Yemek
Yağ ve kalorisi daha düşük, lifleri daha yüksek olan yiyecekleri seçin. Meyve, sebze ve kepekli tahıllar bu dönemde size iyi gelecektir.

Fazla kiloluysanız, vücut ağırlığınızın sağlık güzel bir diyet ve egzersizle ideal vücut kitle endeksinize dönmeyi planlayın. Kilonuzu ideal aralıkta tutmak için yeme ve egzersiz alışkanlıklarınızda kalıcı değişikliklere odaklanın.

Hareketli Yaşam
Çoğu gün en az 30 ila 60 dakika arası rutin yürüyüş yapmak veya 15 ila 30 dakika aerobik yapmak iyi gelecektir. Ayrıca hobilerinize göre bisiklet sürmek, yüzmek yada fitness gibi ağır sporlarda tercih edebilirsiniz.

Uzun süre hareketsiz kalmaktan kaçınmak tip 2 diyabet riskinizi doğrudan azaltacaktır. Egzersiz ve spor gibi aktiviteler mümkün değilse ev içerisinde her 30 dakikada bir kalkıp turlamayı deneyin.

Yukarıda izleyeceğiniz videoda Dr.Can Çiftçi tarafından diyabete yönelik spor aktiviteleri örnekleri ve nasıl uygulanması gerektiği anlatılmış.

Tıbbi İlaçlar
Oral diyabet ilacı olan Metformin (Glucophage, Glumetza, diğerleri), tip 2 diyabet riskini azaltabilir. Ancak ilaç alsanız bile, diyabetin önlenmesi veya tedavisi için sağlıklı yaşam tarzı seçimleri zorunludur. Tıbbi ilaçlar doktorunuzun tavsiyesi olmadan kesinlikle kullanılmamalıdır. İlaçları son çare olarak yukarıdaki belirttiğimiz seçeneklere ek olarak kullanmayı deneyebilirsiniz.

Çocuklarda Tip 2 Diyabet ve Belirtileri

Tip 2 diyabetli bazı çocuklar, herhangi bir belirti göstermeyebilir. Çocuğunuzun yukarıda belirttiğimiz durumları göstermiyor olsa bile, risk faktörlerinden herhangi biri varsa çocuğunuzun doktoruyla konuşmalısınız.

Çocuklarda Tip 2 Diyabet Risk Faktörleri:
– Vücut kitle indeksinin 28’den yukarıda olması.
– Hareketsiz yaşam.
– Kan bağınız olan Tip 2 diyabetli yakınınızın olması.

Bu durumlar haricinde gözlemlenen diğer faktörler yukarıda belirttiğimiz maddeler şeklinde ortaktır.

Yaşlı Yetişkinlerde Tip 2 Diyabet

Tip 2 diyabet riskiniz yaşlandıkça artar, çünkü vücudunuz insüline dirençli hale gelebilir ve pankreasınız eskisi kadar iyi çalışmayabilir. Diyabetin 65 yaş ve üstü kişilerde, özellikle kalp krizi, göz problemleri, bacak kaybı (ampütasyon) ve böbrek hastalığı gibi komplikasyonlara neden olması daha olasıdır.

Terimler Sözlüğü

Amputasyon: Çıkıntı biçimindeki bir organın tamamının ya da bir kısmının kesilip atılması.
İnaktif: Bir mikrobik etkenin enfekte etme yeteneğini kaybetmesi veya ölmesi.
İnsülin: Moleküler ağırlığı 5,8 kilodalton olan, polipeptit yapılı ve vücuttaki karbonhidrat özüştürmesinin düzenlenmesinde glukagon ile birlikte rol alan bir hormondur. Kan şekerini düşürücü etki yapar.

Benzer İçerikler

Kullanıcı Yorumları: Tip 2 Diyabetin Belirtileri Nelerdir ve Nasıl Önlenir?
  1. Yazar: nurullah

    Bir yerde okumuştum bal kan şekeri seviyesini artırabilir ancak diyabetik hastalar için rahatlama sağlayan bazı bileşenler de içerebilir deniliyordu. Bu doğru mu? Bal şeker hastalığına yardımcı olabilir mi?

    • Yazar: Atakan

      Balda bulunan antidiyabetik etki göstermeye büyük ölçüde katkı sağlayan ana bileşenlerden biri fruktozdur. Fruktozun diyabet modellerinde kan şekeri seviyelerini düşürme eğilimi olduğuna dair kanıtlar vardır.

      Antidiyabetik bir gıda olan bal, antidiyabetik tedavi ile kombine edildiğinde daha etkili ve yararlı olacaktır. Dikkat edilmesi gereken nokta balın tamamen organik olmasıdır. Herhangi bir yapay tatlandırıcı / şeker ürününün dahil edilmemesi gerekmektedir.

  2. Yazar: Batuhan Emanet

    Belirli bir diyet kullanarak Tip 2 diyabeti engellemek mümkün mü?

    • Yazar: Atakan

      Tip 2 şeker hastalığınının gelişimini engellemede yada durdurmada ki en büyük faktörlerden birisi sağlıklı bir diyete bağlı kalmaktır. Kesinliği diyabet durumunuzun şuan ki haline göre değişiklik gösterecektir. Makalemizde bahsettiğimiz faktörleri günlük hayatınıza dahil ederseniz daha kolay anlatacağınıza inanıyoruz 🙂

  3. Yazar: Sadullah Dulkadir

    16 yaşındayım. Babam ve akrabalarımda tip 2 diyabet var. Spor salonuna gitmeye başlarsam, vücut geliştirmeye başlarsam ve bundan sonra sağlıklı bir yaşam tarzı sürdürürsem, bunu önleyebilir miyim?

    • Yazar: Atakan

      Aile ve kan bağı olan akrabalarda görülmesi diyabet riskini çok fazla arttırır. Henüz 16 yaşında bunları ön görüp önlem alman harika ♥. Şuan yaşın için vücut geliştirme boy uzaması durumunu etkileyebilir ancak sağlıklı beslenerek ve düzenli egzersizler uygulayarak diyabet durumuyla hiç karşılaşmaya bilirsin mutlu günler.

Sizde Yorumunuzu Paylaşın