Apse Oluşumu Hakkında Bilmeniz Gerekenler

Apse Oluşumu Hakkında Bilmeniz Gerekenler

Apse, genellikle bakteriyel bir enfeksiyonun neden olduğu ağrılı bir irin oluşumudur. Apseler genel olarak ağız ve diş kısmında oluşmasıyla bilinselerde vücudun herhangi bir yerinde oluşabilir. Bu makalemizde cilt apseleri ve iç apseler olarak iki farklı tip apse oluşumunu inceleyeceğiz.

Apse Belirtileri Nelerdir?

Cilt apsesi genellikle cildin yüzeyinin altında şişmiş, irin dolu bir yumru olarak görülür. Yüksek sıcaklık ve titreme gibi başka enfeksiyon belirtileri de olabilir. Vücut içindeki bir apseyi tanımlamak daha zordur, ancak bazı anlaşılabilecek belirtileri Etkilenen bölgede ağrı, Yüksek ateş ve Genellikle kendini iyi hissetmeme durumu gözlemleniyorsa ağrılı bölgede apse oluşumu başlamış demektir.

Cilt apsesi belirtilerinde aşağıdaki maddeler yaygın gözlemlenir:
– Cildinizde oluşan yumuşak şişiklik
– Etkilenen bölgede ağrı ve hassasiyet
– Etkilenen bölgede sıcaklık ve kızarıklık
– Etkilenen bölgedeki deri altında beyaz veya sarı irin birikmesi
– Yüksek ateş
– Titreme

Bir organın içinde veya organlar arasındaki boşluklarda gelişen apselerin tanımlanması cilt apselerinden daha zor olabilir. Semptomlar belirsiz olabilir, gözle görülür belirgin dış belirtileri olmayabilir.

İç apse belirtileri, apse vücudun tam olarak nerede geliştiğine bağlı olarak da değişebilir. Örneğin, bir karaciğer apsesi sarılıklara (cildin ve gözlerin sararması) neden olurken, akciğerlerin içindeki veya yakınındaki bir apse öksürüğe veya nefes darlığına neden olabilir.

İç apse belirtilerinde aşağıdaki maddeler yaygın gözlemlenir:
– Apse bölgesinde rahatsızlık
– Yüksek ateş
– Terleme
– Halsiz hissetmek
– Hasta olmak (direnç kaybı)
– Titreme
– Karnınızda ağrı veya şişkinlik
– İştahsızlık ve kilo kaybı

Apse olabileceğini düşünüyorsanız irin vücudunuza iyice yayılmadan bir doktora görünmeniz gerekir. Erken müdahale her zaman sizi daha büyük sorunlardan kurtarır.

Apse Neden Oluşur?

Çoğu apseye bakteriyel enfeksiyon neden olur. Bakteriler vücudunuza girdiğinde, bağışıklık sisteminiz etkilenen bölgeye enfeksiyonla savaşan beyaz kan hücrelerini gönderir.

Beyaz kan hücreleri bakterilere saldırdıkça, yakındaki bazı dokular ölür. Oluşan boşluk irinle dolu yumuşak apse dokusuyla dolar. İrin, beyaz kan hücreleri ve bakterilerin karışımından oluşmaktadır.

İç apseler genellikle vücudunuzun başka bir yerinde enfeksiyon gibi komplikasyonu olarak gelişir. Örneğin, apandisit nedeniyle patlarsa bakteriler karnınızın içine yayılabilir ve apse oluşmasına neden olabilir. Bu ve benzeri çoğu apseye stafilokok bakteri enfeksiyonu neden olur. Bu, enfeksiyon bölgesinde şişmeye (iltihap) ve yakındaki dokunun ölümüne neden olur.

Bazı stafilokok bakterileri, beyaz kan hücrelerini öldüren Panton-Valentine lökosidin (PVL) adlı bir toksin üretir. Bu, vücudun enfeksiyonla savaşmaya devam etmek için daha fazla hücre yaratmasına neden olur ve tekrarlanan cilt enfeksiyonlarına yol açar. Nadir olsa da apse bir virüs, mantarlar veya parazitlerden kaynaklanabilir.

Cilt Apsesi Nerelerde Görülür?
Bakteriler cilt yüzeyinin altına nüfus ettiğinde apse oluşabilir. Cilt apseleri aşağıdakilerde daha yaygın olmasına rağmen, bu vücudun herhangi bir yerinde ortaya çıkabilir:

– Koltuk altları
– Eller ve ayaklar
– Gövde kısmı
– Üreme organları
– Kalça ve basen
– Küçük bir kesik gibi cilt yarası varsa veya cildinizdeki yağ bezleri veya ter bezi tıkanırsa, bakteriler cildinize girebilir ve apse yapabilir.

İç Apse Nedenleri
Karın bölgesinin içinde gelişen apseler, vücutta daha derin dokulara ulaşan bir enfeksiyondan kaynaklanır. Bu, aşağıdakilerin bir sonucu olarak ortaya çıkabilir. Örneğin, akciğerlerinizde pnömoni gibi bakteriyel bir enfeksiyondan sonra akciğer apsesi oluşabilir eğer apse patlarsa karnınızdaki bakterileri vücudunuza yayabilir.

Apse Oluşumunu Arttıran Riskler
Yukarıda belirtilen nedenlere ek olarak, apsenin oluşma olasılığını artıran şeyler şunlardan da kaynaklı olabilir:

– Zayıflamış bir bağışıklık sistemi
– Diyabet hastalığı
– Hidradenitis suppurativa gibi altta yatan bir enflamatuar duruma sahip olmak
– Stafilokok bakterileri taşıyıcısı olmak

Ancak unutulmamalıdır ki, sağlıklı bireylerde de apse oluşumu görülebilir.

Apse Tedavisi Nasıl Gerçekleşir?

Apseler türüne ve ne kadar büyük olduğuna bağlı olarak birkaç farklı şekilde tedavi edilebilir. Ana tedavi seçenekleri şu şekildedir:

– Antibiyotikler (Tıbbi ilaç takviyesi)
– Drenaj prosedürü (Apsenin kesilerek içinde ki irinin boşaltılması)
– Ameliyat

Cilt Apsesi İçin Tedavi Yöntemi
Bazı küçük cilt apseleri doğal olarak kontrol altına alınabilir ve tedaviye gerek kalmadan sorun düzelir. Sıcak kompres şeklinde ısı uygulamak, şişmeyi azaltmaya ve iyileşmeyi hızlandırmaya yardımcı olur. Kompres uygulamasında kullanılan araç daha sonra iyice yıkanmalı ve enfeksiyonu yaymamak için başka insanlar tarafından kullanılmamalıdır.

Daha büyük veya kalıcı cilt apseleri için doktorunuz, enfeksiyonu temizlemek ve yayılmasını önlemek adına bir dizi antibiyotik önerecektir.

Tekrarlayan enfeksiyonları önlemek için vücudunuzdaki apse yapan bölümünü belli aralıklarla güzelce yıkamanız gerekir. Bu durumda antiseptik sabun veya doktorunuzun önerdiği krem uygulamasıyla enfeksiyon riskini kontrol altına alabilirsiniz.

Tek başına antibiyotikler bir deri apsesini temizlemek için yeterli olmayabilir ve enfeksiyonu temizlemek için irin boşaltılması gerekebilir. Cilt apsesi boşaltılmazsa, patlayana kadar büyümeye ve irinle dolmaya devam edecektir, bu ağrılı süreç ve enfeksiyonun yayılmasına veya geri gelmesine neden olabilir.

Cilt Apsesi İçin İnsizyon ve Drenaj
Cildinizde oluşan apse bir türlü patlamıyor ve sizi günlük hayatta iyice rahatsız etmeye başladıysa doktorunuz tarafından Drenaj uygulanacaktır. Genel olarak operasyon lokal anestezi uygulanarak yapılır. Hasta uyanık kalır ve apse çevresi uyuşturulur.

İşlem sırasında doktorunuz apsenin içerisinde ki irini boşaltmak için apse yapmış bölümü keser. Ayrıca test için irin örneği alabilirler. Tüm irin boşaltıldıktan sonra doktorunuz steril salin (tuz çözeltisi) kullanarak açılan bölgeyi temizleyecektir.

Apse açık bırakılacak, ancak bir yara pansumanı ile kapatılacaktır. Açık bırakılmasının nedeni bölge bakteri üretmeye devam ederse kolay müdahale edilebilecektir. Apse vücudunuzun derininde ise yarayı açık tutmak için antiseptik bir pansuman (gazlı bez fitili) yerleştirilebilir. Uygulanan bu prosedür küçük bir yara izi bırakabilir.

İç Apse İçin Tedavi Yöntemi
İrin genellikle deriden sokulan bir iğne kullanılarak (perkütan apse drenajı) veya ameliyatla dahili bir apseleden boşaltılmalıdır. Kullanılan yöntem apsenizin büyüklüğüne ve vücudunuzda nerede olduğuna bağlı olacaktır. Antibiyotikler genellikle enfeksiyonu öldürmek ve yayılmasını önlemek için aynı anda verilecektir. Bunlar tabletler halinde veya doğrudan bir damara (intravenöz olarak) verilebilir.

İç Apse İçin Perkütan Drenaj
Apse küçükse, doktorunuz ince bir iğne kullanarak boşaltabilir. Apsenin yerine bağlı olarak, bu lokal veya genel bir anestezi kullanılarak yapılabilir. Doktor iğneyi doğru yere yönlendirmek için ultrason taramaları veya BT taramaları kullanabilir.

Apse bulunduktan sonra, doktor iğneyle bölgede ki irini boşaltır. Apse üzerinde cildinizde küçük bir kesik açabilirler daha sonra içine drenaj kateteri adı verilen ince bir plastik tüp yerleştirebilirler. Kateter aracılığıyla irin bir torbaya boşaltılır. Bu yerleştirilen kateterin durumunuza göre belki de 1 hafta katılı olması gerekebilir. Operasyon sırasında apse üzerinde açılan kesik vücudunuzda ufak bir yara izi olarak kalabilir.

Ameliyat Hangi Durumlarda Gereklidir?
Aşağıdaki durumlarda ameliyat olmanız gerekebilir:

– İç apseniz iğne ile boşaltılmayacak kadar büyükse.
– Doktorunuzun kullandığı iğne apseye ulaşamıyorsa.
– İğne tüm irini çıkartmakta yeterli olmadıysa.

Ameliyat türü, sahip olduğunuz iç apsenin türüne ve vücudunuzun neresinde olduğuna bağlı olacaktır.

Apse Oluşumu Nasıl Önlenir?

Çoğu apse, bakterilerin küçük bir yaraya, saçın köküne veya tıkalı bir yağ veya ter bezine girmesinden kaynaklanır. Cildinizin temiz, sağlıklı ve büyük ölçüde bakteri içermemesi, cilt apsesi riskini azaltmaya yardımcı olabilir.

Bakterilerin yayılma riski şu şekilde önlenebilir:
– Ellerini düzenli olarak yıkamak.
– Ailenizdeki insanları düzenli olarak ellerini yıkamaya teşvik etmek.
– Kişisel havlu kullanmak.
– Spor salonu ekipmanı, saunalar veya yüzme havuzları gibi ortak ekipmanı kullanmadan önce cildinizin apsesinin tamamen tedavi edilmesini ve iyileşmesini beklemek.
– Oluşan apseleri sıkmamak, bu durumda içeri doğru patlama yaşanırsa bütün vücudunuza yayılma riskini arttırırsınız.
– Kişisel bakım ürünlerinizi paylaşmamak.

Genellikle diğer koşulların komplikasyonları oldukları için iç apseleri önlemek zordur. Cilt apsesi riskinizi aşağıdaki yollarla azaltmaya yardımcı olabilirsiniz:
– Sağlıklı, dengeli beslenme
– Aşırı kilodan kaçının
– Sigarayı bırakmak

Apse Teşhisi Nasıl Konur?

Apse olabileceğini düşünüyorsanız geçirtirmeden doktorunuza görünmenizde fayda var. Bulunduğu yere bağlı olarak, apse teşhisi için kullanılan birkaç test yöntemi vardır.

Cilt apseniz varsa, bir doktor önce etkilenen bölgeyi inceler ve size şunları sorar:
– Ne kadar süredir apse var
– O bölgeyi yaralayıp yaralamadığınız
– Başka belirtileriniz olup olmadığı
– Apselerinizden bir irin örneği alınabilir ve test için gönderilebilir. Bu, apse tanımlanmasına neden olan spesifik bakterilerin tanımlanmasına izin verir, bu da onu tedavi etmenin en iyi yolunu belirlemeye yardımcı olabilir.

Birden fazla cilt apseniz varsa, idrar örneği vermeniz istenebilir. Bu, diyabetin bir işareti olan glikoz için test edilecektir. Diyabetli kişilerin cilt apsesi oluşturma riski artar.

İç apselerde ise vücudunuzun içinde gelişen apseleri teşhis etmek, deri apselerinden daha zordur çünkü görülemezler. Doktorunuz size belirtilerinizi ve olabilecek diğer sağlık durumlarınızı soracaktır. Gerekirse sizi hastanedeki bir uzmana yönlendirerek tedaviye başlanılacaktır.

Benzer İçerikler

Kullanıcı Yorumları: Apse Oluşumu Hakkında Bilmeniz Gerekenler
  1. Yazar: İlayda Kuru

    Babamda aynı ana görselde ki gibi görüntü olmuştu ağrılı ve sancılıydı.

Sizde Yorumunuzu Paylaşın